Hoe ik er precies op kwam, weet ik eigenlijk niet meer. De associaties die ik heb stellen zelfs mij af en toe voor raadsels. Het zal wel iets te maken hebben met de tijd van het jaar (Sinterklaas die met Amerigo over de daken struint en dan moet uitkijken dat hij geen plantjes of zonnepanelen vertrapt). Hoe dan ook, ik heb me de afgelopen dagen eens verdiept in het fenomeen groene daken. En dat is dus mega interessant – vind ik zelf dan. Laat me je meenemen in de wonderlijke wereld van plantjes op je dak.

 

Van mos tot bos

Om te beginnen is het handig om wat kaders te schetsen: wat is een groen dak en waarom zou je het willen? Een groen dak is – je raadt het al – een dak dat bedekt is met planten. Maar binnen die definitie is er een grote verscheidenheid in type groendaken. Grofweg kun je deze in twee categorieën indelen: extensieve groene daken en intensieve groene daken.

Extensieve groene daken zijn daken met een dunne laag beplanting. Denk aan vetplanten, mos, kruiden of grassen. Populair is een sedumdak met verschillende vetkruiden in verschillende kleuren. Over het algemeen vergen dit soort daken niet veel onderhoud (ongeveer één keer per jaar) en kan het op elk type dak gelegd worden (ook op schuine daken).

Intensieve groene daken gaan een stukje verder. Dit zijn daktuinen of zelfs hele dakparken. Bloemen, struiken, bomen, alles kun je erop (laten) planten. Leuker nog: er bestaan dakmoestuinen waar groenten en kruiden worden verbouwd. Dan kun je dus zelfs in de stad superlokaal eten. Vanzelfsprekend vergen dit soort groene daken meer onderhoud, net als een ‘gewone’ tuin. En het is een stuk zwaarder, niet elke dakconstructie is geschikt om zo’n daktuin op te bouwen. Dit moet je dus goed doorrekenen voordat je eraan begint.

 

groen dak _2

© De Dakdokters

 

Een schonere stad

Eén van de grote voordelen van een groen dak is dat het wateroverlast helpt te beperken. Door klimaatverandering hebben we steeds meer last van hoosbuien. Daarbij bouwen we meer en meer verhard oppervlak. Dit samen zorgt ervoor dat riolen een plotseling wateroverschot door regen steeds vaker niet aankunnen. Groene daken werken als een soort spons. Ze houden regenwater vast en verdampen dit op een later moment weer. Meer groen in de stad zorgt er dus voor dat riolen minder overbelast raken.

Maar dat is zeker niet het enige voordeel. Groene daken isoleren beter. Het zorgt ervoor dat er minder temperatuurschommelingen in je huis zijn en brengt je energierekening zo omlaag, want je hoeft minder te stoken of te koelen. Ook hebben ze een geluidsabsorberende werking, een welkome bijwerking, zeker in de stad. Daarnaast zorgen groene daken ervoor dat CO2 en fijnstof worden opgevangen en gefilterd. Hoe groter de vegetatie op een dak, hoe groter dit effect is. Intensieve groene daken leveren op deze manier dus een flinke bijdrage aan een schonere lucht. Tot slot heeft het een positief effect op de biodiversiteit in de stad. Zo dragen groene daken bij aan het behoud of herstel van bepaalde diersoorten, zoals bijvoorbeeld bijen en vlinders.

Het is niet voor niets dat in sommige steden groene daken al de norm zijn. In onder andere Toronto en Chicago is vastgelegd dat elk nieuw te bouwen gebouw een groen dak moet krijgen. En dichter bij huis is dit soort regelgeving onlangs ook ingevoerd in Antwerpen en Kopenhagen. In Nederland ligt er nu naar schatting zo’n 10 miljoen m2 aan groen dak. Maar aangezien we in totaal ruim 1250 miljoen m2 dakoppervlak hebben, is er nog een hoop te winnen. Een aantal steden zijn daarom al begonnen met subsidieverstrekking om de aanleg van groene daken te stimuleren.

 

groen dak _3

© De Dakdokters

 

Zonnepanelen op een groendak

Het ziet er natuurlijk prachtig uit, zulke groene daken. Maar één van de eerste dingen die ik mij afvroeg was: als je ècht groen wil doen, kun je dan niet beter zonnepanelen op je dak leggen? CO2-uitstoot-technisch klopt dat. Met zonnepanelen wek je immers je eigen groene stroom op en neem je geen grijze stroom meer af. Met een groen dak verminder je wel je CO2 uitstoot doordat de isolatie van je dak veel beter is, maar deze reductie van energiegebruik staat in geen verhouding tot de positieve bijdrage die zonnepanelen hebben. Maar het goede nieuws is: de combinatie van zonnepanelen op een groen dak werkt juist als een malle! Dat wil zeggen: de combi van een extensief groen dak met zonnepanelen.

Dit heeft ermee te maken dat het rendement van zonnepanelen groter is wanneer de omgevingstemperatuur niet te hoog is. Idealiter zo’n 25 graden. In de zomer kan de temperatuur op een zwart dak tot wel 80 graden oplopen. Op een groen dak is dat maximaal 35 graden. Studies laten een toename in efficiëntie van zonnepanelen op een groen dak van 5% tot wel 19% zien. En dan heb je dus best of both worlds: je wekt je eigen energie op èn je hebt de voordelen van een groen dak.

Heeft de schaduw van de panelen dan niet een negatief effect op de groei van de plantjes? Dat is tenminste wat ik mij daarna afvroeg. Maar ook dat blijkt niet zo te zijn. Sterker nog: door de schaduw gaan er op die plekken juist andere soorten plantjes groeien en wordt de biodiversiteit op je dak dus groter.

 

Dit is de droom

Het thuisfront is meestal de sjaak als ik me verdiept heb in een nieuw onderwerp. Blij als ik ben met alles wat ik in mijn zoektocht ontdekt heb, sla ik hem dan om de oren met feitjes en wetenswaardigheidjes. Meestal is het overigens niets nieuws voor hem. Op de één of andere manier lijkt hij alles al te weten (of doet hij in elk geval alsof). Het levert wel altijd leuke gesprekken op, waarbij ik dan probeer om in elk geval één nieuw weetje aan zijn kennisarchief toe te voegen. Zo ook nu. En we waren het er direct over eens dat we later – als we groot zijn – ook zo’n dak moeten. Een deel extensief met zonnepanelen en een deel intensief zodat we een mooie plek hebben om te chillen en zelf eten te kweken. Dat is toch wel de droom, blijkbaar.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *